Tăng huyết áp là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây đột quỵ, suy tim và suy thận. Một trong những yếu tố quan trọng nhất làm tăng huyết áp chính là tiêu thụ quá nhiều muối (natri). Vậy người cao huyết áp nên ăn bao nhiêu muối mỗi ngày là đủ?
Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ khuyến nghị quốc tế và thực trạng tiêu thụ muối tại Việt Nam.
Vì sao ăn nhiều muối lại làm tăng huyết áp?
Muối ăn có công thức hóa học là NaCl. gồm 2 thành phần chính đó là Natri và Clo. Trong đó, Natri là một chất điện giải quan trọng và cần thiết đối với quá trình sinh hóa của cơ thể con người. Tuy nhiên việc ăn quá nhiều muối lại là nguyên nhân:
- Giữ nước trong cơ thể
- Làm tăng thể tích máu
- Tim phải bơm mạnh hơn
- Áp lực lên thành mạch tăng
Và gây ra tình trạng tăng huyết áp. nguy hiểm hơn nếu tình trạng này kéo dài có nguy cơ gây ra:
- Đột quỵ
- Nhồi máu cơ tim
- Suy tim
- Suy thận mạn
Người cao huyết áp nên ăn bao nhiêu muối mỗi ngày?
Theo khuyến nghị của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) năm 2012 và Hiệp hội tim mạch Hoa Kỳ (AHA) lượng muối tiêu thụ hàng ngày <2000mg natri/ngày tương đương 5g muối/ngày ở người trưởng thành giúp làm giảm huyết áp và phòng ngừa được các bệnh lý tim mạch và đột quỵ.
Lưu ý: Nếu tình trạng huyết áp khó kiểm soát hoặc có kèm theo suy tim, suy thận, bác sĩ có thể yêu cầu bạn thắt chặt hơn nữa, xuống mức dưới 3g muối/ngày.
Người Việt đang ăn bao nhiêu muối mỗi ngày?
Theo điều tra yếu tố nguy cơ bệnh không lây nhiễm (STEPS):
- Năm 2015: trung bình khoảng 9,4g muối/ngày
- Năm 2021: khoảng 8,1g muối/ngày
Như vậy, người Việt hiện đang ăn khoảng 8–10g muối/ngày, gần gấp đôi mức khuyến nghị của WHO. Điều này góp phần làm tỷ lệ cao huyết áp ngày càng tăng.
Cách giảm muối trong khẩu phần ăn hàng ngày?
Để ngăn ngừa các biến chứng về tim mạch, trong chế độ ăn hàng ngày cần lưu ý đến một số cách giảm muối như sau:
- Hạn chế các thực phẩm chứa nhiều muối như: thịt muối, cá muối, giò, chả,… Cố gắng ưu tiên thực phẩm tươi như trái cây và rau quả cũng chứa muối nhưng với lượng rất thấp.
- Sử dụng các loại thảo mộc và gia vị để tạo hương vị cho thực phẩm trong khi nấu ăn và khi ăn thay vì thêm muối
- Nấu ăn tại nhà giúp kiểm soát được lượng muối được thêm vào và có thể chọn các thành phần ít muối hơn.
- Nên đọc nhãn và tìm hiểu lượng muối bên trong trên bảng thông tin dinh dưỡng trước khi sử dụng sản phẩm hoặc hãy tìm những thực phẩm có nhãn “ít muối”, “giảm muối” hoặc “không thêm muối”.
- Tăng cường ăn các món như salad, hấp, luộc hạn chế xào, rim, rán, kho
- Hạn chế sử dụng mắm, muối, mì chính…. hoặc nên pha loãng khi dùng
Cách ăn giảm muối đối với bệnh nhân tim mạch
Bệnh nhân bị tăng huyết áp ăn hạn chế muối <5g/ngày, nếu có phù, suy tim ăn hạn chế ít 2-4g/ngày.
- Chế độ ăn nhạt hoàn toàn: ăn hạn chế muối hoàn toàn lượng muối khoảng 200 – 300mg/ngày đã có sẵn trong thực phẩm của bữa ăn, vì vậy không dùng mắm, mì chính, bột canh trong nấu nướng. Lựa chọn thực phẩm ít muối như gạo, mì, khoai củ, rau quả ngọt, thịt cá tươi sống. Không dùng các thực phẩm như cá muối, thịt muối, thực phẩm đóng hộp…
- Chế độ ăn nhạt vừa: Sử dụng khoảng 1-2g muối/ngày, dùng 1g muối ăn hoặc 1 thìa con nước mắm trong chế biến bữa ăn hàng ngày. Ngoài ra còn có sẵn khoảng 1g muối trong ngũ cốc, rau quả, thịt, cá của khẩu phần. Nếu thêm mì chính, bột canh thì phải giảm muối với lượng tương đương. Không dùng các thức ăn chế biến sẵn như đồ hộp, phomát.
- Chế độ ăn nhạt ít: Lượng muối hàng ngày khoảng 2-3g dùng 2g muối ăn hoặc 2 thìa cà phê nước mắm để chế biến thực phẩm. Ngoài ra còn có sẵn khoảng 1g muối trong ngũ cốc, rau quả, thịt, cá của khẩu phần. Không dùng thức ăn chế ướp sẵn, đồ hộp, phomát.
Người bệnh tăng huyết áp có thói quen ăn mặn cần đặc biệt chú ý đến việc thăm khám định kỳ để theo dõi tình trạng sức khỏe. Nhờ đó, bác sĩ có thể theo dõi sát sao và đánh giá mức độ ảnh hưởng của chế độ ăn mặn đối với huyết áp và các chỉ số sức khỏe khác. Dựa vào tình trạng sức khỏe tổng thể và mức huyết áp của mỗi bệnh nhân, bác sĩ có thể tư vấn chi tiết hơn về chế độ ăn uống cũng như những điều chỉnh cần thiết trong lối sống hằng ngày giúp cải thiện bệnh.
Tìm hiểu thêm: SUY THẬN do TĂNG HUYẾT ÁP – Cảnh báo biến chứng nguy hiểm của cao huyết áp – Dược Sĩ Quang
